Norma ołowiu przekroczona trzykrotnie. Mieszkańcy trzech miejscowości pili wodę z ołowiem
Mieszkańcy korzystali z zanieczyszczonego ujęcia przez ponad dwa miesiące, zanim ostatecznie podjęto decyzję o jego wyłączeniu i przełączeniu sieci na bezpieczne źródło. Woda ze stacji uzdatniania w Żołędowie (woj. kujawsko-pomorskie) zawierała 27 jednostek ołowiu, podczas gdy dopuszczalna norma wynosi zaledwie 10. Problem dotyczy również dwóch innych miejscowości w Polsce. Skutki tego mogą być fatalne.
- Kogo dokładnie dotyczy problem skażonej wody i jakie wykazano parametry?
- Dlaczego od pobrania próbek do wyłączenia stacji minęły ponad dwa miesiące?
- Jakie kroki podjął Sanepid i lokalny samorząd w celu przywrócenia bezpieczeństwa?
Trzykrotne przekroczenie norm. Alarmujące wyniki badań
Problem jakości wody dotyczy mieszkańców trzech miejscowości zlokalizowanych w gminie Osielsko pod Bydgoszczą: Żołędowa, Maksymilianowa oraz Wilcza. To do tych gospodarstw domowych trafiała woda ze stacji uzdatniania, w której wykryto nieprawidłowości.
Jak przekazała Polska Agencja Prasowa (PAP), próbki wody zostały pobrane 5 maja w ramach kontroli wewnętrznej na zlecenie Gminnego Zakładu Komunalnego (GZK). Badanie przeprowadziło akredytowane laboratorium. Wyniki okazały się wysoce niepokojące. Rzecznik Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej (WSSE) w Bydgoszczy, Łukasz Betański, poinformował, że stężenie ołowiu wyniosło 27 jednostek.
Dopuszczalna, bezpieczna norma zawartości tego metalu ciężkiego w wodzie przeznaczonej do spożycia przez ludzi wynosi zaledwie 10 jednostek. Oznacza to, że normy zostały przekroczone niemal trzykrotnie. Mimo tak drastycznych odchyłów od normy, stację uzdatniania wyłączono dopiero 6 lipca.
Spór proceduralny urzędów. Dlaczego zwlekano dwa miesiące?
Sprawa dwumiesięcznego opóźnienia w odcięciu skażonego źródła wody budzi największe kontrowersje i stała się przedmiotem postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez Państwowy Powiatowy Inspektorat Sanitarny (PPIS) w Bydgoszczy. Instytucje wymieniają się odpowiedzialnością za zaistniałą sytuację.
Z jednej strony, rzecznik bydgoskiego Sanepidu wskazuje na braki w komunikacji. Według jego relacji, sprawozdanie z badań trafiło do PPIS 27 maja, jednak dokument nie zawierał wyraźnej informacji o przekroczeniu dopuszczalnej normy ołowiu. Sanepid zarzuca również producentowi wody brak informacji o jakichkolwiek działaniach naprawczych po uzyskaniu wewnętrznych wyników.
Zupełnie inną perspektywę przedstawia gmina Osielsko. Wójt Łukasz Jedliński poinformował, że GZK otrzymał oficjalne wyniki 25 maja i zaledwie dwa dni później przekazał je do Sanepidu. Według oświadczenia włodarza, gmina nie otrzymała od inspektoratu sanitarno-epidemiologicznego żadnych wytycznych ani decyzji administracyjnych narzucających dalsze postępowanie w trybie awaryjnym.
Błędy w poborze próbek? Gmina bada sprawę
Władze samorządowe nie tylko czekają na rozstrzygnięcia Sanepidu, ale również prowadzą własne działania wyjaśniające. Jednym z kluczowych wątków jest sam proces pobierania wody do badań w dniu 5 maja.
Wójt Łukasz Jedliński wskazał, że weryfikowana jest prawidłowość procedury laboratoryjnej. Z uzyskanych przez samorząd informacji wynika, że feralne próbki mogły zostać pobrane bezpośrednio z punktu poboru, przed uprzednim spuszczeniem wody zastanej w rurach.
Zgodnie z ogólnymi wytycznymi i standardową praktyką oceny jakości wody sieciowej, próbkę należy pobrać dopiero po spuszczeniu odpowiedniej ilości wody. Zaleganie cieczy w elementach instalacji (np. w starych przyłączach) może bowiem sztucznie zawyżać stężenie metali ciężkich. Weryfikacja tego aspektu ma kluczowe znaczenie dla ostatecznej oceny, czy problem dotyczy całej sieci, czy jedynie konkretnego punktu poboru.
Zagrożenie zdrowotne. Dlaczego ołów w wodzie jest niebezpieczny?
Obecność ołowiu w wodzie pitnej to poważne zagadnienie z zakresu zdrowia publicznego. Ołów jest toksycznym metalem ciężkim, który nie pełni w ludzkim organizmie żadnej funkcji fizjologicznej. Regularne spożywanie wody z przekroczonymi normami tego pierwiastka niesie za sobą ryzyko kumulacji toksyny w tkankach.
Zgodnie z ogólną wiedzą medyczną i wytycznymi Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), ekspozycja na podwyższone stężenia ołowiu jest szczególnie ryzykowna z kilku powodów:
- Kumulacja w organizmie: Ołów odkłada się głównie w kościach i zębach, skąd może być powoli uwalniany do krwiobiegu przez wiele lat.
- Wpływ na układ nerwowy: Przewlekłe narażenie może prowadzić do zaburzeń neurologicznych, problemów z koncentracją i pamięcią.
- Grupy najwyższego ryzyka: Najbardziej podatne na negatywne skutki działania ołowiu są kobiety w ciąży, niemowlęta oraz małe dzieci, u których metal ten może negatywnie wpływać na rozwój mózgu i układu nerwowego.
Dlatego właśnie normy dla wody pitnej są niezwykle restrykcyjne (maksymalnie 10 mikrogramów na litr) i absolutnie nie powinny być przekraczane.
Czy woda w gminie Osielsko jest obecnie bezpieczna?
Po wyłączeniu stacji w Żołędowie (6 lipca), podjęto natychmiastowe działania zapewniające bezpieczeństwo dostaw. Obecnie mieszkańcy Żołędowa, Maksymilianowa i Wilcza zaopatrywani są w wodę z bezpiecznego ujęcia zlokalizowanego w Niemczu.
Wójt gminy Osielsko wydał oficjalne zapewnienie, że nowy system dystrybucji działa stabilnie i gwarantuje ciągłość dostaw. Najważniejszy komunikat płynie jednak z bydgoskiego Sanepidu. We wtorek Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny oświadczył jednoznacznie: woda obecnie dostarczana mieszkańcom gminy Osielsko spełnia wszystkie wymagania sanitarne i jest całkowicie przydatna do spożycia.
Tymczasem Sanepid pobrał już kolejne, nowe próbki wody z trzech niezależnych punktów monitoringowych. Wyniki tych badań kontrolnych mają ostatecznie potwierdzić bezpieczeństwo infrastruktury wodociągowej i rozstrzygnąć wątpliwości dotyczące wcześniejszych pomiarów.
Źródło: PAP
