Zacznie się w piątek. Szok na stacjach benzynowych

Zasady ustalania stawek i nowe limity na stacjach

Decyzja podjęta przez ministra Marcina Motykę wprowadza nowe limity cenowe, które wejdą w życie w piątek, 24 kwietnia 2026 roku. Zgodnie z opublikowanymi danymi, litr benzyny 95 nie będzie mógł kosztować więcej niż 6,03 zł, natomiast dla benzyny 98 ustalono górną granicę na poziomie 6,62 zł. Największa zmiana dotyczy oleju napędowego, którego maksymalna stawka wyniesie 6,79 zł za litr. Warto przypomnieć, że mechanizm ten funkcjonuje od końca marca i jest częścią rządowego programu „Ceny Paliwa Niżej”, który ma na celu kontrolowanie kosztów transportu i energii w kraju. 

Do tej pory, czyli w czwartek, limity były nieco niższe - za popularną 95-kę płaciliśmy maksymalnie 5,97 zł, a za diesel 6,71 zł. System opiera się na matematycznym wzorze, który bierze pod uwagę aktualne ceny hurtowe, obowiązującą akcyzę oraz opłatę paliwową. 

Do tych wartości doliczana jest stała marża dla sprzedawców w wysokości 30 groszy na litrze oraz podatek VAT. Ministerstwo zapowiedziało, że kolejne wytyczne pojawią się już w najbliższy piątek i będą one wiążące dla właścicieli stacji przez cały nadchodzący weekend aż do poniedziałku. Nadzór nad przestrzeganiem tych przepisów sprawuje Krajowa Administracja Skarbowa, która ma prawo nakładać bardzo wysokie kary finansowe na firmy próbujące omijać narzucone limity. Takie rozwiązanie ma chronić rynek przed nagłymi skokami cen, które mogłyby negatywnie wpłynąć na stabilność gospodarczą i budżety domowe obywateli.

Sytuacja na rynku hurtowym i rola koncernów

Podwyżka cen maksymalnych na stacjach jest bezpośrednio powiązana z sytuacją na rynku hurtowym, gdzie w ostatnim czasie odnotowano zauważalne wzrosty. Największy polski koncern, Orlen, podniósł ceny swoich produktów w cennikach hurtowych już w czwartek, 23 kwietnia. Olej napędowy podrożał tam o 73 złote za metr sześcienny, osiągając poziom blisko 5 tysięcy 989 złotych. Podobna tendencja dotyczy benzyny bezołowiowej Eurosuper 95, której cena hurtowa wzrosła o 51 złotych. 

Te zmiany wymuszają aktualizację stawek detalicznych, ponieważ ustawowa formuła wyliczania cen maksymalnych jest ściśle uzależniona od kosztów, jakie ponoszą stacje przy zakupie paliwa od producentów. Gdy paliwo drożeje w hurcie, ministerstwo musi podnieść pułap na pylonach, aby sprzedaż detaliczna pozostała opłacalna dla przedsiębiorców przy zachowaniu ustawowej marży. 

Monitorowanie tych zmian jest kluczowe dla zachowania płynności dostaw w całym kraju. KAS bardzo dokładnie sprawdza, czy każda stacja paliw w Polsce dostosowała swoje systemy do nowych wytycznych w odpowiednim czasie. W przypadku stwierdzenia, że paliwo jest oferowane po cenie wyższej niż ta zapisana w obwieszczeniu ministra, właścicielowi obiektu grozi grzywna w wysokości nawet miliona złotych. Jest to mechanizm dyscyplinujący, który ma zapobiegać spekulacjom w okresach dużej zmienności cen ropy na rynkach światowych oraz w odpowiedzi na zmiany kursów walut, które również wpływają na ostateczny koszt tankowania.

Kontrola państwowa i konsekwencje dla sprzedawców

Wprowadzone przepisy nakładają na właścicieli stacji paliw bardzo konkretne obowiązki informacyjne i cenowe, których niedopełnienie wiąże się z surowymi restrykcjami. Każdego dnia po opublikowaniu komunikatu przez resort energii, obsługa stacji musi zweryfikować czy ich stawki mieszczą się w dopuszczalnym przedziale. Program „Ceny Paliwa Niżej” został pomyślany jako czasowe wsparcie dla gospodarki, dlatego ramy cenowe są aktualizowane niemal codziennie lub w cyklach kilkudniowych, aby jak najdokładniej odzwierciedlać realne koszty rynkowe. 

Krajowa Administracja Skarbowa wykorzystuje zaawansowane narzędzia do monitorowania obrotu paliwami, co pozwala na niemal natychmiastowe wykrycie nieprawidłowości. Dzięki temu proces ustalania cen na rynku stał się bardziej przejrzysty, a marże sprzedażowe zostały ujednolicone do poziomu 30 groszy, co ma zapobiegać nadmiernemu zyskowi pośredników w czasie kryzysu energetycznego. Ministerstwo Energii podkreśla, że regulacja cen jest niezbędna w obliczu rosnących kosztów surowców, a publikowane obwieszczenia są jedynym oficjalnym źródłem informacji o dopuszczalnych stawkach za litr benzyny czy oleju napędowego. Dla przeciętnego kierowcy oznacza to, że cena na pylonie nie może być wyższa niż ta ogłoszona przez ministra, niezależnie od lokalizacji stacji czy marki pod jaką ona działa. Kolejne dni pokażą, jak długo utrzyma się trend wzrostowy w hurcie i czy w przyszłym tygodniu minister będzie musiał ponownie podnieść limity, czy też sytuacja na giełdach pozwoli na ich obniżenie. Wszystkie te działania są częścią szerszej strategii mającej na celu ochronę konsumentów przed gwałtownym wzrostem kosztów życia w 2026 roku.