Kupili stary dworek. To znaleźli pod dywanem. Aż trudno uwierzyć na co trafili w polskiej wsi
Karina i Sebastian postanowili spełnić swoje wieloletnie marzenie i za 420 tys. zł kupili przedwojenny dworek w Krzeszowicach pod Krakowem. Choć bliscy odradzali im inwestycję w zrujnowany budynek, para absolwentów konserwacji zabytków postawiła na swoim. Podczas generalnych porządków odkryli prawdziwe skarby: od listów z czasów II wojny światowej i autografu Andrzeja Wajdy, po XIX-wieczny obraz wart kilkadziesiąt tysięcy złotych oraz gotówkę ukrytą w głośnikach.
Pomysł zakupu zabytkowej nieruchomości dojrzewał w głowach Kariny i Sebastiana od kilku lat, jednak długo nie mogli trafić na ofertę, która w pełni by ich przekonała. Przełom nastąpił w 2023 roku, kiedy w internecie natknęli się na ogłoszenie dotyczące sprzedaży dawnego dworku w podkrakowskich Krzeszowicach.
Budynek niemal od razu skradł ich serca, choć początkowo pojawiły się pewne obawy związane m.in. z bliskim sąsiedztwem wiaduktu. Ostatecznie ślady minionej epoki zachowane we wnętrzach okazały się na tyle silnym magnesem, że decyzję o zakupie podjęli jeszcze tego samego dnia.
Od początku chcieliśmy kupić dom wybudowany do 1939 r. Oboje skończyliśmy konserwację zabytków i zawsze mieliśmy na to zajawkę – jakieś targi staroci, zwiedzania zabytków, odkrywanie historii różnych miejsc. Wiedzieliśmy, że tylko takie miejsca z duszą bierzemy pod uwagę – wyjaśniają Karina i Sebastian w rozmowie z Wirtualną Polską.
Mimo ostrzeżeń rodziny podjęli wyzwanie. "Ratujemy stare budownictwo"
Nowi właściciele nie ukrywają, że otoczenie próbowało odwieść ich od zakupu starej posiadłości, strasząc ogromnymi kosztami oraz gigantycznym nakładem pracy. Karina i Sebastian nie dali się jednak zniechęcić i zakasali rękawy, zaczynając od żmudnego opróżniania mocno zagraconych pomieszczeń.
Wszyscy nam odradzali. Ludzie nas straszyli: ojej, tu będzie strasznie dużo do remontu. Lepiej kupić coś nowego. Ale uznaliśmy, że chcemy to zrobić. Jesteśmy zawsze za tym, żeby ratować stare budownictwo – tłumaczy Sebastian.
Poruszające dokumenty i wojenne listy ukryte na strychu
W trakcie porządkowania strychu nowi gospodarze natrafili na bezcenne dokumenty rzucające światło na burzliwą przeszłość nieruchomości. Okazało się, że pierwszym właścicielem dworku był Franciszek Olas, poseł na Sejm z okresu międzywojennego, który w 1929 roku sprzedał dom Ethelce Bersting – śpiewaczce operetkowej, Żydówce pochodzenia rumuńskiego.
Wszystkie te informacje zostały zawarte w dokumentach kupna-sprzedaży, które znaleźliśmy. W akcie jest nawet napisane, ile brzoskwiń z drzewa przechodzi na jedną stronę, a ile na drugą. Rozliczali się bardzo dokładnie– opowiadają rozmówcy Wirtualnej Polski.
Jeszcze większe emocje wzbudziła odnaleziona korespondencja z lat 40. i 50. XX wieku, ukazująca dramaty dawnych mieszkańców w trakcie wojennej zawieruchy oraz trudnej rzeczywistości powojennej.
W czasie porządków odnaleźliśmy sporo listów z czasów II wojny światowej. I są tam znaczki z Hitlerem oraz daty – 1942 oraz 1943 r. Jakiś chłopak pisze do swojego wujka, że im udało się uciec i pyta, czy ktoś z rodziny przeżył. Mamy całą korespondencję i to jest bardzo smutna historia o wojennej i powojennej rzeczywistości. Ostatni list był z 1956 r. Padały też pytania, czy mają teraz za co żyć. Nie wszystko udało nam się rozczytać, ale spora część listów jest nadal czytelna – wspomina Karina.
Dzieło warte kilkadziesiąt tysięcy złotych i gotówka pod dywanem
Zagracone wnętrza oraz przydomowy ogród okazały się prawdziwą kopalnią unikatowych pamiątek. W starym kredensie para znalazła zabytkowe monety oraz autograf Andrzeja Wajdy, a w garażu – gdzie przed laty działał warsztat mechaniczny – zachowały się m.in. przedwojenne reflektory samochodowe. Do tego doszły mikroskopy z lat 50., stary projektor do slajdów, a w ogrodzie beczki z wybitym napisem "Wehrmacht 1939".
Największą wartość materialną przedstawia jednak XIX-wieczny obraz austriackiego malarza Adolfa Baumgartnera, którego rynkowa wycena w internecie sięga od 20 do nawet 50 tys. zł.
To naprawdę ładny obraz. Ale nie chcemy go sprzedawać. Był tu od samego początku i chcemy, aby z nami został – podkreślają właściciele.
Oprócz pamiątek o wartości historycznej i artystycznej w dworku ukryto również czystą gotówkę. "Pod dywanem było ukryte 1400 zł, a w głośnikach 3600 zł" – zdradzają Karina i Sebastian. Para zapowiada, że to dopiero początek odkryć, ponieważ przed nimi wciąż znajduje się remont górnej kondygnacji budynku, która może skrywać kolejne cenne "perełki".