Trudno uwierzyć, o czym śnią ludzie przed śmiercią. To nie jest światełko w tunelu
Temat śmierci od zarania dziejów wywołuje w ludzkim umyśle głęboki, pierwotny lęk, przeplatający się z niepohamowaną ciekawością tego, co czeka nas na samym końcu doczesnej drogi. Współczesny rozwój medycyny oraz nowoczesnych technologii pozwolił naukowcom na precyzyjne opisanie procesów fizjologicznych zachodzących w gasnącym organizmie, jednak to, co dzieje się w świadomości człowieka w jego ostatnich chwilach, wciąż pozostawało nieodgadnioną tajemnicą.
W kulturze masowej na stałe zakorzeniło się wyobrażenie jasnego światełka w tunelu jako uniwersalnego symbolu przejścia na drugą stronę. Badania naukowe dowodzą jednak, że wewnętrzne doświadczenia osób znajdujących się u kresu życia są znacznie bardziej złożone, intymne i zaskakujące, niż dotychczas powszechnie przypuszczano.
Co umiera pierwsze?
Tajemnicę ostatnich chwil ludzkiego życia postanowił zgłębić amerykański lekarz i badacz dr Christopher Kerr, którego do podjęcia systematycznych analiz skłoniło poruszające doświadczenie z codziennej praktyki. Medyk był bezpośrednim świadkiem sytuacji, w której jego 72-letnia pacjentka tuż przed śmiercią zaczęła majaczyć i mówić z czułością o swoim zmarłym przed laty dziecku. To niezwykłe zjawisko zainspirowało go do przeprowadzenia rzetelnych badań nad snami oraz wizjami osób terminalnie chorych.
Pod ścisłą obserwacją naukowca znalazło się sześćdziesięciu sześciu pacjentów na łożu śmierci. Wyniki wielomiesięcznych obserwacji okazały się zdumiewające – przytłaczająca większość badanych doświadczała wyjątkowo realistycznych, przejmujących wizji sennych, przypominających swoisty stan łagodnych halucynacji.
Jak wygląda proces umierania?
Obrazy pojawiające się w umysłach odchodzących pacjentów były tak różnorodne, jak ich indywidualne biografie, lecz łączył je uderzający, wspólny mianownik. Zamiast abstrakcyjnego korytarza pełnego światła chorzy relacjonowali spotkania ze zmarłymi krewnymi, dawnymi przyjaciółmi, a nawet ukochanymi zwierzętami domowymi, które towarzyszyły im w przeszłości.
Wielu z nich śniło o dalekich podróżach w dawno zapomniane miejsca, a część opisywała mistyczne wizje obecności Boga oraz aniołów oczekujących na ich nadejście. Bez względu na treść tych sennych przeżyć, wszystkie one przynosiły chorym głębokie poczucie ulgi, bezpieczeństwa i emocjonalnego ukojenia, całkowicie eliminując wszechogarniający dotąd strach przed nieznanym.
To jednak nie tunel?
Zdaniem doktora Kerra te niezwykłe wizje stanowią dowód na istnienie wrodzonego, naturalnego mechanizmu psychologicznej samopomocy, w jaki wyposażony jest ludzki mózg w obliczu ostateczności. W ostatnich godzinach życia pacjenci stawali się wyraźnie spokojniejsi, wewnętrznie wyciszeni i rozluźnieni, co pozwalało im na łagodne, pozbawione paniki wejście w proces umierania.
To zjawisko ma również bezcenne znaczenie dla czuwających przy łóżku bliskich. Widok spokojnego, pogodzonego z losem wyrazu twarzy umierającego członka rodziny przynosi żegnającym ogromną pociechę w żałobie, stając się źródłem trwałego ukojenia po bolesnej stracie.
Psycholog rozwiewa wątpliwości
Odkrycia dr. Christophera Kerra rzucają zupełnie nowe światło na zjawisko odchodzenia, udowadniając, że finał ludzkiej egzystencji nie musi być wyłącznie pasmem biologicznego rozpadu i cierpienia. Świadomość, że umysł potrafi otoczyć człowieka czułą opieką i podarować mu obraz spokoju w najważniejszej chwili, pomaga skutecznie oswoić lęk przed przemijaniem.
Zamiast chłodnej pustki ostatnie sny stają się mostem łączącym nas z tym, co w życiu było najcenniejsze – miłością bliskich i poczuciem sensu. Ostatecznie badania te przypominają, że godność i spokój są wpisane w naturę człowieka do samego końca, zdejmując z tajemnicy śmierci jej najbardziej przerażające oblicze.
