Weto Nawrockiego ws. SAFE. Zaskakujące słowa Mentzena

Nawrocki mówi „nie” programowi SAFE

W czwartek wieczorem prezydent Karol Nawrocki ogłosił, że nie podpisze ustawy umożliwiającej wdrożenie w Polsce unijnego mechanizmu SAFE. Program miał otworzyć drogę do wielomiliardowych pożyczek na inwestycje w obronność i rozwój przemysłu zbrojeniowego. W swoim wystąpieniu głowa państwa przekonywała, że proponowane rozwiązanie oznacza długoterminowe zobowiązanie finansowe w obcej walucie, które, jak podkreślił, może obciążyć kolejne pokolenia Polaków.

Prezydent argumentował, że kredyt rozpisany na dziesięciolecia wiąże się z wysokimi kosztami odsetkowymi i niesie ryzyko podobne do wcześniejszych zobowiązań walutowych, które w przeszłości stały się poważnym problemem dla wielu obywateli. Podkreślił przy tym, że inwestycje w bezpieczeństwo są konieczne, ale powinny być realizowane w sposób odpowiedzialny i nieograniczający suwerenności państwa.

Weto oznacza, że ustawa wraca do Sejmu, gdzie rządząca większość musiałaby zebrać odpowiednią liczbę głosów, by je odrzucić. Już kilka minut po ogłoszeniu decyzji rozpoczęła się lawina politycznych komentarzy.

Mentzen: „To nic nie zmieni”

Jednym z pierwszych polityków, którzy odnieśli się do decyzji prezydenta, był lider Konfederacji Sławomir Mentzen. W opublikowanym wpisie stwierdził, że choć samo weto ocenia pozytywnie, to, jego zdaniem, nie wpłynie ono realnie na możliwość zaciągnięcia zobowiązania finansowego przez rząd.

Mentzen argumentował, że ustawa miała charakter organizacyjny i księgowy, a nie zawierała bezpośredniej zgody parlamentu na przyjęcie kredytu. W ostrych słowach zarzucił rządowi przekroczenie uprawnień i działanie na szkodę suwerenności państwa. W jego opinii mechanizm SAFE prowadzi do zwiększenia kompetencji instytucji unijnych kosztem państw członkowskich.

Jeszcze dalej w ocenach poszedł prezes PiS Jarosław Kaczyński, który uznał decyzję prezydenta za słuszną i podkreślił, że wolność oraz niezależność państwa nie mogą być przedmiotem finansowych kalkulacji. Obaj politycy wpisali się w narrację, że stawką w sporze jest nie tylko kwestia zadłużenia, lecz także zakres krajowej suwerenności.

Tusk odpowiada. Nadzwyczajne posiedzenie rządu

Na reakcję strony rządowej nie trzeba było długo czekać. Premier Donald Tusk w krótkim wpisie zapowiedział nadzwyczajne posiedzenie Rady Ministrów i ostro skrytykował decyzję prezydenta. Jego zdaniem weto oznacza zmarnowaną szansę na wzmocnienie bezpieczeństwa państwa w obliczu rosnących zagrożeń geopolitycznych.

Rząd podkreślał wcześniej, że środki z programu SAFE miały zostać przeznaczone przede wszystkim na rozwój polskiego przemysłu obronnego oraz modernizację sił zbrojnych. Według zwolenników ustawy finansowanie to miało stanowić istotny impuls inwestycyjny i zwiększyć zdolności obronne kraju.

Spór wokół SAFE pokazuje głębokie podziały w ocenie sposobów finansowania bezpieczeństwa. Z jednej strony pojawiają się argumenty o konieczności szybkich inwestycji, z drugiej - ostrzeżenia przed długoterminowym zadłużeniem i ograniczeniem suwerenności. Weto prezydenta otwiera nowy etap politycznej batalii, której finał rozstrzygnie się w najbliższych tygodniach w parlamencie.